TDT 13. Zirvesi Ankara Bildirisi'nde ekonomi, ticaret ve diplomasinin yanı sıra uzay ve havacılığa ilişkin karar ve öneriler de öne çıktı.
Bu kapsamda geçen yılki Gebele Bildirisi'nde uzaya ilişkin ayrılan bölümün Ankara'daki zirvede belirgin olarak genişletilmesi, Türk dünyasının uzaya verdiği önemin göstergesi olarak değerlendirildi.
Ayrıca, bu alandaki en büyük etkinlik olan Uluslararası Uzay Kongresi'nin (IAC) son yıllarda Türk devletlerinde düzenlenmesi dikkati çekti. Bu kapsamda 2023'te Azerbaycan ile başlayan süreç bu yıl Türkiye ile devam etti. Etkinlik, 2028 yılında da Özbekistan'da gerçekleştirilecek. Böylece Türk dünyasının uzay alanındaki ağırlığının artması bekleniyor.
Üye devletler, TDT'nin uzay bilimi, teknolojisi ve inovasyon alanındaki küresel görünürlüğünü artırmak amacıyla önemli uluslararası uzay etkinlikleri çerçevesinde "Türk Dünyası Uzay Günleri" düzenlemeyi planlıyor.
Ankara Bildirisi'nde ortak uydu çalışmalarından uluslararası uzay etkinliklerine, gençlere yönelik programlardan TEKNOFEST'e kadar çeşitli başlıklara da yer verilmesi dikkati çekti.
TDT bünyesinde geliştirilen 12U TDT-SAT küp uydusunun üretim aşamasının başarıyla tamamlanması, Türk dünyasının gelişen teknolojik kabiliyetlerini ve bilimsel işbirliğini ortaya koyan önemli bir başarı olarak görülüyor. Gerekli testlerin bu yıl içinde son aşamaya getirilmesi ve uydunun 2027 yılının ikinci yarısında fırlatılması hedefleniyor. Uydunun Kazakistan'daki Baykonur Uzay Üssü'nden uzaya gönderilmesi öngörülüyor.
Antalya'da 6 Ekim'de imzalanan "TDT Bünyesinde Uzay Sanayii Alanında İşbirliği Kapasitesinin Geliştirilmesine Yönelik İlk Çerçeve Sözleşmesi" de memnuniyetle karşılandı. Üye ülkelerin TDT-SAT'ın fırlatılmasına ilişkin kalan hukuki, düzenleyici ve teknik süreçleri hızlandırması bekleniyor.
Öte yandan, "Türkiye Uzay Ajansı (TUA) Uzay Kaşifleri Türkiye Uzay Kampı Programı" gelecek nesillere ilham verilmesi, uzay sektöründe insan kaynağının geliştirilmesi ve Türk dünyası gençleri arasındaki dostluk ve dayanışmanın güçlendirilmesi bakımından önemli bir platform olarak değerlendiriliyor. Programın sürdürülmesi ve daha da genişletilmesi hedeflendi.
Ayrıca TEKNOFEST Havacılık, Uzay ve Teknoloji Festivali, Türk dünyası gençliğini teknoloji, inovasyon ve havacılık-uzay etrafında bir araya getiren öncü platformlardan biri olarak öne çıktı.
Atılan adımlar ve ortaya konulan vizyon, Türk devletlerinin uzayda "Turan" anlayışını pekiştirme çalışması olarak değerlendiriliyor.
Türkiye Teknoloji Takımı Vakfı (T3 Vakfı) Yönetim Kurulu Başkanı Elvan Kuzucu Hıdır, AA muhabirine, TDT'nin TEKNOFEST'e yönelik takdir ve memnuniyetini ifade etmesini, Türk dünyasının bilim, teknoloji ve inovasyon alanındaki ortak gelecek vizyonunun kıymetli bir yansıması olarak gördüklerini söyledi.
Ortak tarihten, kültürden ve medeniyet birikiminden aldıkları güçle, gençlerin bilim ve teknoloji etrafında bir araya gelmesini son derece önemsediklerini vurgulayan Kuzucu Hıdır, T3 Vakfı olarak çocukların ve gençlerin bilim ve teknoloji yolculuğuna erken yaşlarda başlamasını, yeteneklerini keşfetmesini ve fikirlerini somut projelere dönüştürmesini hedeflediklerini bildirdi.
Kuzucu Hıdır, bu doğrultuda bilim merkezleriyle bilimsel merakı ve keşfetme kültürünü desteklediklerini, Deneyap Teknoloji Atölyeleri ile gençlere uygulamalı teknoloji eğitimleri sunduklarını, TEKNOFEST ile de geliştirdikleri projeleri hayata geçirebilecekleri ve yetkinliklerini ortaya koyabilecekleri bir platform oluşturduklarını anlattı.
Bu vizyonu uluslararası ölçekte de yaygınlaştırdıklarını belirten Kuzucu Hıdır, şunları kaydetti:
"Türkiye'nin yanı sıra Azerbaycan, Özbekistan, Kırgızistan, KKTC, Moritanya ve Balkanlar gibi dost ve kardeş coğrafyalarda hayata geçirdiğimiz bilim merkezlerimizle çocuklarımızı ve gençlerimizi bilim ve teknolojiyle buluşturuyoruz. Bugün 7 ülkede 33 bilim merkezimiz aracılığıyla 6,5 milyonu aşkın ziyaretçiye ulaşmış olmanın mutluluğunu yaşıyoruz. Bu çalışmalarımızla yalnızca gençlerimizin bilimsel ve teknolojik yetkinliklerini geliştirmeyi değil, ülkelerimiz arasında bilgi ve tecrübe paylaşımını, ortak üretim kültürünü ve sürdürülebilir işbirliklerini de güçlendirmeyi amaçlıyoruz.
İnanıyoruz ki Türk dünyasının en büyük gücü, ortak değerlerimiz etrafında buluşan, hayal kuran ve bu hayallerini somut projelere dönüştüren gençlerimizdir. Geleceğin teknolojilerinde söz sahibi olan, bilgi ve birikimini paylaşan, birlikte düşünen ve üreten nesiller yetiştirmek için çalışmalarımızı kararlılıkla sürdüreceğiz. TEKNOFEST'in TDT bildirisinde yer alması, ortak geleceğe yönelik güçlü bir iradenin ve işbirliği potansiyelinin önemli bir göstergesidir."